به گزارش واحد روابط عمومی سازمان ملی کارآفرینی ایران- سپیده محبی:
نشست تخصصی «تاب‌آوری بنگاه‌ها و استارتاپ‌ها؛ ظرفیت‌های ورود به بازارهای جدید صادراتی با تمرکز بر بازار آفریقا» به همت کمیسیون روابط عمومی و بین الملل این سازمان و با حضور حمید آذرمند، اقتصاددان و فعال بازار آفریقا، روز سه‌شنبه ۲۱ مهرماه ۱۴۰۵ برگزار شد.
در این نشست، موضوعاتی از جمله ضرورت تنوع‌بخشی به بازارهای صادراتی، شناسایی فرصت‌های تجاری در کشورهای آفریقایی، انتخاب بازارهای هدف، مدیریت ریسک‌های صادراتی و تدوین راهبردهای عملی برای حضور بنگاه‌های ایرانی در بازارهای جدید مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
تنوع‌بخشی به بازارهای صادراتی؛ ضرورتی برای مدیریت ریسک
حمید آذرمند در این نشست با اشاره به اهمیت کاهش وابستگی بنگاه‌ها به بازارهای محدود اظهار کرد: تمرکز فعالیت‌های صادراتی بر یک کشور، مشتری یا کانال فروش، آسیب‌پذیری شرکت‌ها را در برابر تحولات اقتصادی و تجاری افزایش می‌دهد. ازاین‌رو، تنوع‌بخشی به بازارهای صادراتی علاوه بر ایجاد فرصت‌های جدید برای رشد فروش و درآمد، یکی از ابزارهای مهم مدیریت ریسک و تقویت تاب‌آوری کسب‌وکارها محسوب می‌شود.
وی با تأکید بر اینکه ورود به بازارهای بیشتر لزوماً به معنای موفقیت در توسعه صادرات نیست، افزود: شرکت‌ها باید به‌جای حضور پراکنده در بازارهای متعدد، بر شناسایی و انتخاب بازارهایی تمرکز کنند که بیشترین تناسب را با ظرفیت‌های تولیدی، توان رقابتی و منابع مالی آن‌ها دارند.
آفریقا؛ مجموعه‌ای از بازارهای متنوع با فرصت‌های اقتصادی
آذرمند در بخش دیگری از سخنان خود به ظرفیت‌های اقتصادی قاره آفریقا اشاره کرد و گفت: رشد شهرنشینی، توسعه زیرساخت‌ها، افزایش تقاضای صنعتی، گسترش تجارت منطقه‌ای و تحولات اقتصاد دیجیتال، فرصت‌های جدیدی را برای همکاری‌های اقتصادی و تجاری با کشورهای آفریقایی ایجاد کرده است.
وی با بیان اینکه آفریقا را نباید یک بازار واحد در نظر گرفت، اظهار کرد: کشورهای این قاره از نظر ساختار اقتصادی، قوانین تجاری، نظام ارزی، زیرساخت‌های حمل‌ونقل و فرهنگ کسب‌وکار تفاوت‌های قابل‌توجهی دارند. بنابراین، تدوین راهبرد ورود به آفریقا باید از شناخت دقیق کشورها و انتخاب بازار هدف آغاز شود.
در این نشست همچنین ظرفیت‌های بالقوه شرکت‌های ایرانی در حوزه‌هایی همچون پتروشیمی، دارو، خدمات فنی و مهندسی، تجهیزات صنعتی، مصالح ساختمانی، ماشین‌آلات کشاورزی و صنایع معدنی مورد بررسی قرار گرفت.
ضرورت شناخت تقاضای واقعی و انتخاب بازار هدف
این اقتصاددان با تأکید بر اهمیت تغییر رویکرد بنگاه‌ها از محصول‌محوری به بازارمحوری اظهار کرد: پرسش اصلی در توسعه صادرات صرفاً این نیست که شرکت‌ها چه محصولی برای عرضه دارند، بلکه باید مشخص شود در کدام بازار برای محصولات و خدمات آن‌ها تقاضای واقعی وجود دارد و چه مزیت رقابتی می‌توانند برای مشتریان ایجاد کنند.
وی همچنین بر ضرورت ارزیابی بازارهای هدف بر اساس شاخص‌هایی همچون اندازه و رشد بازار، میزان تقاضای قابل دسترس، شدت رقابت، حاشیه سود بالقوه، سهولت ورود، ریسک‌های اقتصادی و شرایط لجستیکی تأکید کرد.
مدیریت ریسک و انتخاب شرکای تجاری معتبر
در ادامه نشست، شیوه‌های مختلف ورود به بازارهای آفریقایی از جمله صادرات مستقیم، استفاده از نمایندگان و توزیع‌کنندگان، همکاری با شرکای محلی و سرمایه‌گذاری مشترک بررسی شد.
آذرمند با اشاره به نقش شرکای تجاری در موفقیت فعالیت‌های صادراتی، بر ضرورت بررسی توان مالی، سوابق تجاری، شبکه مشتریان، پوشش جغرافیایی و اعتبار شرکای محلی تأکید کرد.
وی همچنین مدیریت ریسک‌های سیاسی و اقتصادی، نوسانات ارزی، مشکلات وصول مطالبات، مقررات تجاری و هزینه‌های حمل‌ونقل را از الزامات ورود پایدار به بازارهای جدید دانست.
تدوین نقشه راه ۹۰روزه برای ورود به بازارهای جدید
یکی دیگر از محورهای این نشست، ارائه چارچوبی عملی برای ورود مرحله‌ای شرکت‌ها به بازارهای صادراتی بود.
بر اساس این چارچوب، بنگاه‌ها می‌توانند در یک برنامه ۹۰روزه، ابتدا نسبت به غربالگری بازارها، انتخاب کشورهای هدف، بررسی رقبا و ارزیابی شرایط تجاری اقدام کنند. در مرحله دوم، شناسایی مشتریان و شرکای بالقوه، برگزاری مذاکرات و اعتبارسنجی فرصت‌های تجاری انجام می‌شود و در مرحله سوم، شرکت‌ها با اجرای فعالیت‌های آزمایشی، مذاکره برای قرارداد و بررسی امکان نخستین محموله صادراتی، مسیر ورود عملی به بازار را ارزیابی می‌کنند.
در این نشست تأکید شد که توسعه صادرات موفق، نیازمند عبور از رویکردهای مقطعی و حرکت به سمت برنامه‌ریزی هدفمند، شناخت مشتریان، مدیریت منابع و ایجاد روابط تجاری پایدار است.
این نشست در چارچوب فعالیت‌های تخصصی کمیسیون روابط عمومی و بین‌الملل سازمان ملی کارآفرینی ایران و با هدف آشنایی فعالان اقتصادی و کارآفرینان با ظرفیت‌های بازارهای جدید صادراتی و راهکارهای افزایش تاب‌آوری بنگاه‌ها برگزار شد.
